Terpen en Het Geheim der Eersten



afspelen | stoppen | groot scherm 

Het Geheim der Eersten

Nieuw in de museumwinkel:
Henriėtte Hemmink: Het geheim der Eersten - De Terp van Naphtali
Uitgeverij Louise, Grou, 2014


Feiten (?)
Emiel Amsterdam uit Hindeloopen, werkzaam bij het Nederlands Lucht en Ruimtevaart Laboratorium, heeft naar eigen zeggen in 2013 ontdekt dat de terpen in Friesland gebouwd zijn volgens een tot nu toe onontdekt gebleven 'plan' (zie video).

Wat wil het geval? Amsterdam had vóór zijn ontdekking een boek gelezen waarin gesteld wordt dat de locaties van (de terp) Leeuwarden en de (terpen van de) omliggende plaatsen op schaal overeenkomen met die van de sterren in het (astronomische, niet astrologische!) sterrenbeeld Leeuw. Om een of andere reden vond Amsterdam die stelling aannemelijk.
Nadat hij er achter was gekomen dat hindes symbool stonden voor het (astronomische) sterrenbeeld Steenbok, legde hij dit sterrenbeeld geschaald op Hindeloopen en omliggende plaatsen, en ontdekte, na wat passen en meten, dat de locaties van de terpen in Hindeloopen en omgeving corresponderen met die van de sterren in het sterrenbeeld Steenbok. Het feit dat in de gevel van de kerk van Hindeloopen symbolen voorkomen die, volgens Amsterdam, naar dit sterrenbeeld verwijzen, strookt heel mooi met de feiten.

Als dat allemaal klopt, dan zijn de locaties van de terpen in Friesland dus bepaald door sterrenbeelden (want wat voor Leeuwarden en Hindeloopen geldt zal dan ook wel waar zijn voor andere plaatsen).

Maar klopt het? Hoe slaagden niet zeer ontwikkelde samenlevingen er, meer dan 2000 jaar geleden, in om sterrenbeelden netjes geschaald op de grond te krijgen? De vroege bewoners van Friesland hadden toch niet het ontwikkelingspeil van de oude Egyptenaren!

Fictie
Om zijn ontdekking voor iedereen toegankelijk te maken, besluit Amsterdam die te laten verwerken in een spannend verhaal. Daartoe wendt hij zich tot schrijfster Henriėtte Hemmink. Zij schrijft een alom geprezen 'fact-fiction thriller': Het Geheim der Eersten.

Je kan je afvragen waarom een gepromoveerd wetenschapper zijn ontdekking niet via een (populair-)wetenschappelijk artikel aan het publiek toont, maar er de voorkeur aan geeft om die in te bedden in een roman waarin echtheid en fictie door elkaar lopen. Voor je het weet gaan mensen met de feiten op de mystieke loop, zoals hier.

Op de flaptekst van het boek lezen we:
Wat hebben Stonehenge in Engeland, de piramides van Gizeh in Egypte, Gamla Uppsala in Zweden en de Friese terpen gemeen? Wat is de relatie tussen het Jezusverhaal, de zwartepieten-discussie en de Noorse en Griekse mythologie?
Dit suggereert nogal wat!

De video (rechtsboven) waaraan Amsterdan meewerkt begint met:
Wetenschapper Emiel Amsterdam uit Hindeloopen, werkzaam bij het Nederlands Lucht en Ruimtevaart Laboratorium, deed vorig jaar een opzienbarende ontdekking. In de gevel van de kerk van Hindeloopen vindt hij symbolen die hem op een spoor zetten van een eeuwenoud geheim dat verspreid ligt over het Friese landschap. Dit geheim verbindt Hindeloopen met de piramides van Gizeh en Stonehenge in Engeland en leidt Emiel zelfs naar de Heilige Graal.
De Heilige Graal is volgens sommigen de schaal waarin het bloed van Jezus zou zijn opgevangen na zijn kruisiging. De eerste keer dat de graal in de geschiedenis opduikt is ergens in de 12e eeuw, in een Franse ridderroman. Dus in iets fictiefs, meer dan 1000 jaar na dato!

Het is allemaal nogal mistig. Leidt Emiel Amsterdam ons nu om de tuin, en is de in de video genoemde ontdekking onderdeel van de hele fictie? Of bedoelt hij echt wat hij daarin zegt? Eerst het boek van Henriėtte Hemmink maar eens lezen.

A.M.